Nasze serwisy używają informacji zapisanych w plikach cookies. Korzystając z serwisu wyrażasz zgodę na używanie plików cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki, które możesz zmienić w dowolnej chwili. Więcej informacji odnośnie plików cookies.

Obowiązek informacyjny wynikający z Ustawy z dnia 16 listopada 2012 r. o zmianie ustawy – Prawo telekomunikacyjne oraz niektórych innych ustaw.

Wyłącz komunikat

 
 

Logowanie

Logowanie za pomocą Centralnej Usługi Uwierzytelniania PRz. Po zakończeniu pracy nie zapomnij zamknąć przeglądarki.

Humanities and Social Sciences (dawna nazwa: Ekonomia i Nauki Humanistyczne)

Humanities and Social Sciences
(dawna nazwa: Ekonomia i Nauki Humanistyczne)
23 (2/2016), DOI: 10.7862/rz.2016.hss.20

DEKRET Z 27 LIPCA 1949 R. O NADZWYCZAJNYM PODATKU OD WZBOGACENIA WOJENNEGO

Mirosław KŁUSEK
Dodany przez: Paweł Perz

DOI: 10.7862/rz.2016.hss.20

Streszczenie

Rząd komunistycznej Polski po II wojnie światowej w kwestii relacji złotego przedwojennego do złotego powojennego przy regulacji zobowiązań przyjął zasadę nominalizmu. Jedyny ujemny czynnik we wprowadzaniu zasady nominalizmu ustawodawca widział w niesłusznym wzbogaceniu się dłużnika. Ostatecznie miało temu przeciwdziałać wprowadzenie nadzwyczajnego podatku od niesłusznego wzbogacenia się dłużnika w przypadku spłaty długu w jego nominalnej kwocie. Politykę uspołecznienia w Polsce po II wojnie światowej marży dewaluacyjnej zapoczątkował dekret z 13 kwietnia 1945 r. o nadzwyczajnym podatku od wzbogacenia wojennego, który stanowił o opodatkowaniu na rzecz państwa wzbogacenia wojennego uzyskanego podczas okupacji. Dalszym krokiem do opodatkowania marży dewaluacyjnej w formie podatku od wzbogacenia był dekret z 27 lipca 1949 r. o zmianie dekretu z 13 kwietnia 1945 r. o nadzwyczajnym podatku od wzbogacenia wojennego. Podatek ten powstał w wyniku wprowadzenia zasady nominalizmu w spłacie zobowiązań pieniężnych (zaniechania waloryzowania przedwojennych i wojennych długów). Dekretowi podlegało wzbogacenie wynikające z regulacji zobowiązań powstałych przed 31 sierpnia 1944 r., a niewygasłych do 30 czerwca 1945 r. Dotyczyło to zarówno sytuacji, gdy zobowiązań nie spłacono, jak i przypadków ich uregulowania w okresie od 1 lipca 1945 r. na rzecz państwa, przedsiębiorstw samorządowych i państwowych, banków, instytucji kredytowych, zakładów ubezpieczeń, instytucji ubezpieczeń społecznych oraz innych wierzycieli, których np. zobowiązania pieniężne były lub miały zostać zabezpieczone hipoteką, były ustalone w księgach handlowych albo opierały się na ugodach, orzeczeniach sądowych bądź aktach notarialnych. W odróżnieniu od wcześniejszego dekretu o nadzwyczajnym podatku od wzbogacenia wojennego nowy nie zmierzał do osiągnięcia celów fiskalnych; jego zadaniem było prowadzenie „walki klasowej”.

Pełny tekst (pdf)

Literatura

  1. Archiwum Akt Nowych: Ministerstwo Skarbu II; Urząd Rady Ministrów w Warszawie.
  2. Białobrzeski J., Opodatkowanie gospodarki nieuspołecznionej (poza rolnictwem) i ludności, [w:] Finanse Polski Ludowej w trzydziestoleciu (1944-1973), Warszawa 1975.
  3. Dziennik Urzędowy Ministerstwa Finansów 1951.
  4. Dziennik Urzędowy Ministerstwa Skarbu 1949, 1950.
  5. Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej 1945, 1949.
  6. Jastrzębowski W., Gospodarka niemiecka w Polsce w latach 1939-1944, Warszawa 1946.
  7. Kłusek M., Państwowy Bank Rolny w latach 1919 – 1949. Studium historyczno – prawne, Warszawa 2013.
  8. Kołakowski S., Opodatkowanie gospodarki uspołecznionej poza rolnictwem, [w:] Finanse Polski Ludowej w latach 1944-1960, Warszawa 1964.

Podsumowanie

TYTUŁ:
DEKRET Z 27 LIPCA 1949 R. O NADZWYCZAJNYM PODATKU OD WZBOGACENIA WOJENNEGO

AUTORZY:
Mirosław KŁUSEK

AFILIACJE AUTORÓW:
Zakład Polityki Społecznej i Doradztwa, Wydział Rolniczo – Ekonomiczny, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie

DODANY PRZEZ:
Paweł Perz

WYDAWNICTWO:
Humanities and Social Sciences
23 (2/2016)

SŁOWA KLUCZOWE:
podatek od wzbogacenia wojennego, nominalizm, waloryzacja, dewaluacja, instytucje kredytowe

PEŁNY TEKST:
http://doi.prz.edu.pl/pl/pdf/einh/231

DOI:
10.7862/rz.2016.hss.20

URL:
http://dx.doi.org/10.7862/rz.2016.hss.20

PRAWA AUTORSKIE:
Oficyna Wydawnicza Politechniki Rzeszowskiej, al. Powstańców Warszawy 12, 35-959 Rzeszów

POLITECHNIKA RZESZOWSKA im. Ignacego Łukasiewicza; al. Powstańców Warszawy 12, 35-959 Rzeszów
tel.: +48 17 865 11 00, fax.: +48 17 854 12 60
Administrator serwisu: