Nasze serwisy używają informacji zapisanych w plikach cookies. Korzystając z serwisu wyrażasz zgodę na używanie plików cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki, które możesz zmienić w dowolnej chwili. Więcej informacji odnośnie plików cookies.

Obowiązek informacyjny wynikający z Ustawy z dnia 16 listopada 2012 r. o zmianie ustawy – Prawo telekomunikacyjne oraz niektórych innych ustaw.

Wyłącz komunikat

 
 

Logowanie

Logowanie za pomocą Centralnej Usługi Uwierzytelniania PRz. Po zakończeniu pracy nie zapomnij zamknąć przeglądarki.

Budownictwo i Inżynieria Środowiska

Budownictwo i Inżynieria Środowiska
2017.186, DOI: 10.7862/rb.2017.186

IZAAK APPERMAN – ZAPOMNIANY RZESZOWSKI ARCHITEKT

Grzegorz ZAMOYSKI

DOI: 10.7862/rb.2017.186

Streszczenie

Izaak Apperman był najbardziej aktywnym żydowskim architektem, działającym  w Rzeszowie pod koniec XIX wieku. Jego życiorys kryje wiele tajemnic – nie udało się odnaleźć żadnych dokumentów związanych z zamieszkaniem w tym mieście. Pracował w Wiedniu, ale wiele jego prac zostało zrealizowanych w Rzeszowie. Był projektantem części obiektów; ale także – prowadząc własne przedsiębiorstwo budowlane – wykonawcą projektów innych architektów. Pozostały po nim obiekty, które na trwale wpisały się w krajobraz miasta. Budynki te realizował na potrzeby miasta, miejscowej gminy żydowskiej, instytucji państwowych, stowarzyszeń i osób prywatnych. Wśród nich należy wymienić m.in. zachowane budynki rzeszowskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” (ul. Bernardyńska), szpitala zakaźnego (ul. Naruszewicza), gmachu Izby Skarbowej (ul. Zamkowa), Kasy Oszczędności (obecna Galeria „Paniaga” przy ul. 3 Maja), strażnicy miejskiej (obecnie ul. Lisa-Kuli), prywatne budynki przy ulicach Trzeciego Maja, Dymnickiego czy Kopernika wreszcie projekt rzeźni w Ruskiej Wsi. Do prowadzonych badań wykorzystano zachowane w dobrym stanie archiwalia z rzeszowskiego Archiwum Państwowego, zgromadzone w zespole Akta miasta Rzeszowa. Dokumentację tę stanowią projekty budynków oraz korespondencja z inwestorami i władzami miasta, wydającymi zgodę na budowane obiekty oraz sprawującymi nadzór nad realizacją inwestycji.

Pełny tekst (pdf)

Literatura

[1] B. Tondos, Architektura Rzeszowa w okresie autonomii galicyjskiej, Rzeszów 1997;

[2] Encyklopedia Rzeszowa, red. Z. Budzyński, J. Draus, J. Kawałek, J. Malczewski,
Z. Nawrocki, Z. Wójcik, G. Zamoyski, Rzeszów 2004;

[3] Encyklopedia Rzeszowa, red. J. Draus i G. Zamoyski, Rzeszów 2011;

[4] A. Beider, A dictionary of jewish surnames from Galicia, Bergenfield 2004;

[5] A. Myszka, P. Wisz, Nazwy ulic Rzeszowa. Historia i współczesność, Rzeszów 2012;

[6] Wykaz domów w mieście Rzeszowie z nowemi nazwami ulic i placów, oraz z liczbami oryentacyjnemi, liczbami spisowemi i liczbami wykazów hipotecznych, Rzeszów 1899.

Podsumowanie

TYTUŁ:
IZAAK APPERMAN – ZAPOMNIANY RZESZOWSKI ARCHITEKT

AUTORZY:
Grzegorz ZAMOYSKI

AFILIACJE AUTORÓW:
Politechnika Rzeszowska

WYDAWNICTWO:
Budownictwo i Inżynieria Środowiska
2017.186

SŁOWA KLUCZOWE:
historia architektury, Galicja, Rzeszów, architekci w Rzeszowie

PEŁNY TEKST:
http://doi.prz.edu.pl/pl/pdf/biis/928

DOI:
10.7862/rb.2017.186

URL:
http://dx.doi.org/10.7862/rb.2017.186

PRAWA AUTORSKIE:
Oficyna Wydawnicza Politechniki Rzeszowskiej, al. Powstańców Warszawy 12, 35-959 Rzeszów

POLITECHNIKA RZESZOWSKA im. Ignacego Łukasiewicza; al. Powstańców Warszawy 12, 35-959 Rzeszów
tel.: +48 17 865 11 00, fax.: +48 17 854 12 60
Administrator serwisu: